Wormen bij de hond

Wormen bij de hond

Dit is niet bepaald het meest eetlustopwekkende onderwerp om te lezen, maar toch belangrijk genoeg voor uw gezondheid en die van uw maatje de hond, om eens uitgebreid onder de loep te nemen.

De meest voorkomende wormsoorten bij de hond zijn de spoelworm (Toxocara) en de lintworm (Dipiylidium).

De Spoelworm

Wormen bij de hond: spoelwormenSpoelwormen leven in de dunne darm van hond. Ze kunnen tot wel 18 cm lang worden. Omdat de volwassen wormen vrijwel nooit in de ontlasting en slechts een enkele keer in het braaksel voorkomen is het
voor u als eigenaar moeilijk te zien of uw dier besmet is met spoelwormen. Ook de eitjes (rond de 200.000 eitjes per worm, per dag!) zijn met het blote oog niet waarneembaar. Deze eitjes zijn zeer resistent tegen temperatuursschommelingen en tegen schoonmaakmiddelen en ze kunnen enkele jaren infectieus blijven.

Uw huisdier kan zich besmetten door deze eitjes uit de omgeving op te nemen of door een besmet prooidier op te eten. Pups kunnen in de baarmoeder reeds besmet raken en pups kunnen zich via de moedermelk infecteren. Bij volwassen dieren verloopt een besmetting vaak zonder symptomen. Bij pups valt bij een besmetting op dat de diertjes slecht groeien, mager zijn, maar wel een dikke buik hebben. Ze hebben soms last van diarree en gasvorming.

Spoelwormen komen ook bij mensen voor

Ook de mens kan zich met deze eitjes besmetten. Vooral kinderen lopen gevaar bij contact met besmette grond (Uit recentelijk onderzoek in Utrecht is gebleken dat 25% van de parken en 59% van de openbare zandbakken met deze wormeieren besmet zijn!).

Na opname van de eitjes komen larfjes vrij die een trektocht door het lichaam maken. Ze veroorzaken overal waar ze in het lichaam vastlopen kleine ontstekingen. In een enkel geval kunnen deze larven in het oog terechtkomen en zo het gezichtsvermogen aantasten of zelfs blindheid veroorzaken.
Ook is uit recent onderzoek gebleken dat allergische reacties bij kinderen met een aanleg voor astma door een spoelworminfectie versterkt kunnen worden.

Bestrijding

Gelukkig kan een spoelworminfectie vrij gemakkelijk bestreden worden.
– Fokteven: Ontworm de teef vóór de loopsheid waarin ze wordt gedekt.
– Teef na de geboorte tegelijk met de pups ontwormen.
– Pups ontwormen op 2, 4 en 6 weken en daarna op 2,4 en 6 maanden.
– Volwassen honden minimaal 2, maar liefst 4x per jaar ontwormen.

Voor het ontwormen zijn diverse middelen van verschillende merken op de markt o.a.:
– Milbemax  – Drontal   – Flubenol KH  – Stronghold – Exil

Deze middelen heb je ook weer in diverse toepassingen; – tablet- pasta – vloeibaar – pipet en uitvoeringen voor pups en/of volwassen honden.

De Lintworm

Ook de lintworm leeft in de dunne darm. Lintwormen kunnen van enkel centimeters tot meer dan één meter lang worden. De lintworm bestaat uit een kop, met daarachter een groot aantal segmenten (proglottiden) die gevuld zijn met eitjes. De achterste segmenten laten los als ze rijp zijn en kunnen zelfstandig uit de anus kruipen. Ze kunnen zichtbaar zijn in de ontlasting of in de haren rond de anus. Als ze opgedroogd zijn zien ze er uit als rijstkorreltjes. In tegenstelling tot de spoelworm kunt u als eigenaar een besmetting met lintworm dus wél zelf vaststellen.

De vrijgekomen eitjes worden opgegeten door vlooien. Uw huisdier kan zich besmetten door een geïnfecteerde vlo op te eten. Ook kinderen kunnen zich door het opeten van een vlo met deze lintworm besmetten. Dit heeft verder, in tegenstelling tot de spoelworm, geen nadelige gevolgen.

Wormen bij de hond: cyclusBestrijding

Lintwormen zijn te bestrijden met:
– Milbemax  – Drontal   – Droncit

Indien een besmetting is aangetoond dan dient de behandeling na 2 weken te worden herhaald. Verder is het van belang goed vlooien te bestrijden (bijv. met Frontline of Advantage) zodat uw huisdier zich niet kan her-infecteren.

De Vossenlintworm

De vossenlintworm (Echinococcus Multilocularis) is een kleine lintworm die voorkomt in de dunne darm van de vos. Ook de hond kan drager zijn van deze lintworm. In de ontlasting van de besmette vos of hond komen eitjes voor die door knaagdieren kunnen worden opgenomen. Ook de mens kan zich met deze eitjes besmetten. Vossen, honden en ook katten infecteren zich door de besmette knaagdieren op te eten waarna uit de opgegeten eitjes via de vorming van een blaasworm weer volwassen lintwormen ontstaan.

Indien de eitjes door de mens opgenomen worden kan hieruit een blaasworm ontstaan. Deze bevindt zich meestal in de lever, maar kan ook op andere plaatsen voorkomen. Het vervelende van deze blaasworm is dat hij door blijft groeien. Door deze langzame maar gestage groei treden verschijnselen van een besmetting pas na een aantal jaren op. Deze verschijnselen zijn niet erg specifiek en kunnen onder andere bestaan uit buikpijn, kortademigheid of geelzucht.

De vossenlintworm komt in Nederland alleen voor in Groningen en Limburg en daar alleen in de grensgebieden met Duitsland en België. Het infectierisico in Nederland wordt op dit moment nog klein geacht. Ondanks dit kleine infectierisico kunt u in bovenstaande gebieden de volgende voorzorgsmaatregelen in acht nemen:

-Na grond- en bosbouw-werkzaamheden goed de handen wassen
-Geen uitwerpselen van vossen aanraken
-Geen vossen (dood of levend) zonder handschoenen aanraken
-Wilde bosvruchten (bramen, frambozen, bosbessen) en zelfgeplukte paddestoelen altijd grondig wassen en het liefst koken

Bestrijding

Komt uw hond in contact met levende vossen in deze gebieden of in het buitenland (bouwjacht), of dode vossen (training) waarvan de herkomst niet bekend is dan kunt u de hond het best na thuiskomst douchen en maximaal iedere 4 weken of minimaal om de 3 maanden ontwormen met praziquantel.

De Hartworm

Wormen bij de hond: hartwormcyclusDe hartworm (Dirofilaria Immitis) is een worm die voorkomt bij de hond en, zij het in mindere mate, bij de kat. Tot voor kort was het een aandoening die voornamelijk in Zuid-Europa voorkwam. De laatste tijd rukt deze infectie op richting het noorden en de ziekte wordt inmiddels tot halverwege Frankrijk aangetroffen. De ziekte wordt verspreid via muggenbeten en kan niet direct van hond op hond worden overgedragen. Als uw huisdier besmet is met de hartworm duurt het 7 maanden voordat de larven volwassen zijn.
Het kan dus langer dan één jaar duren voordat de hond symptomen van een besmetting begin te vertonen!!

De symptomen van een besmetting met hartworm kunnen bestaan uit:
-Een zachte hoest die verergert bij inspanning
-Verminderd uithoudingsvermogen
-Lusteloos
-Gewichts- en conditieverlies
-Bloed ophoesten
-Flauwtes

Ernstig

Het vaststellen van een besmetting met hartworm is geen eenvoudige zaak. Ook de behandeling van een besmet dier valt niet mee: De volwassen wormen moeten gedood worden en dit brengt een aanzienlijk risico op embolieën met zich mee: Kleine stukjes van de dode worm die kunnen vastlopen in de longvaten. Hierdoor is een periode van 5 weken strikte hok/bench-rust noodzakelijk. Het is dus beter en eenvoudiger om aan hartworm preventie te doen.

Dit kan op een tweetal manieren:

Met een pipet in de nek:
Een bescherming er tegen kan geboden worden door middel van Stronghold*. Dit middel wordt met een pipet in de nek toegediend. Het middel dient vóór de vakantie gegeven te worden en dient tot 1 maand ná de vakantie doorgegeven te worden. Het is dus verstandig om na de vakantie nogmaals 1 pipet toe te dienen. Stronghold is tevens werkzaam tegen spoelwormen, vlooien, teken en tegen mijten.

Met tabletten:
Program Plus en Milbemax tabletten hebben een beschermende werking tegen hartworm. Voor een optimale bescherming dienen 3 tabletten toegediend te worden, met een tussentijd van ongeveer 1 maand: 1 tablet 1 maand vóór u op vakantie gaat, 1 tablet op de dag dat u op vakantie gaat en 1 tablet als u terugkomt van vakantie. Als u langer dan 1 maand op vakantie gaat moet u elke maand een tablet door blijven geven.
Bij dieren die een verhoogd risico lopen om met de hartworm in aanraking te komen (bijv. als u regelmatig naar Frankrijk, Spanje of Italië gaat) raden wij aan om het hele jaar door aan hartworm preventie te doen. Twijfelt u of in het gebied waar u op vakantie gaat veel hartworm voorkomt overleg dan met uw dierenarts.

Let op:

(* Ondanks dat u dit artikel leest in een terriërblad wil ik hier een voetnootje bij plaatsen. Stronghold pipetjes bevatten het middel Ivermectine. Sommige hondenrassen zoals o.a. de Shetland Sheepdog, Collies, Beagels, Whippets kunnen absoluut niet tegen deze stof vanwege een gendefect! Omdat hoefdieren ook vaak met dit middel worden ontwormd is het raadzaam deze rassen ook uit de buurt te houden van de uitwerpselen van deze dieren.)

We wensen u ondanks deze parasitaire ellende toch een smakelijk eten!

Jolanda Leijdens
Bronnen: diverse internetsites
The Terrier Times december 2005